Theo giới chuyên gia, Việt Nam đang phụ thuộc rất nhiều vào tín dụng ngân hàng, do đó, cần có giải pháp huy động vốn đầu tư từ các quỹ đầu tư, phát hành cổ phiếu, hay huy động vốn từ các nguồn bên ngoài khác. Song, chính sách cần nhất quán, rõ ràng, minh bạch và có tính dự báo cao.
专家们认为，越南目前对银行信贷的依赖程度很高，需要采取措施，从投资基金、发行股票或其他外部渠道来筹集资金。然而，相关政策需保持一致性、明确性、透明性，并具有较高的可预测性。
Dây chuyền sản xuất của Công ty Daikin Việt Nam. Ảnh: TRẦN HẢI大金（Daikin）集团越南公司的生产线。（陈海 摄）
Việt Nam đang phụ thuộc quá nhiều vào tín dụng ngân hàng 越南正过度依赖银行信贷
Báo cáo từ Bộ Tài chính cho thấy, năm 2024, tổng vốn huy động từ thị trường vốn đạt gần 930.000 tỷ đồng, tăng 30% so với năm 2023, chiếm khoảng 25% tổng vốn đầu tư toàn xã hội. Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) thực hiện đạt 25,4 tỷ USD, tăng 9,4% so với năm trước, đạt mức cao nhất từ trước đến nay. Những kết quả tích cực này đã góp phần giúp GDP tăng trưởng 7,09%, đưa quy mô nền kinh tế Việt Nam lên 476,3 tỷ USD, xếp thứ 33 thế giới.
越南财政部的报告显示，2024年，从资本市场筹集的资金总额达近930万亿越盾，比2023年增长了30%，占社会总投资的约25%。实现外商直接投资（FDI）资金到位254亿美元，同比增加9.4%，创下历史新高。这些积极成果有助于推动国内生产总值（GDP）增长7.09%，使越南经济规模达到4763亿美元，排名全球第33位。
Tuy nhiên, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng cũng thừa nhận kênh huy động vốn của Việt Nam còn hạn chế, nhất là thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn gặp nhiều thách thức. Đó là, số lượng nhà đầu tư không ngừng gia tăng nhưng tài khoản giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài chỉ chiếm 0,5% tổng số tài khoản. Hoạt động của hệ thống quỹ đầu tư chứng khoán chưa thật sự tương xứng với tiềm năng phát triển. Tổng giá trị tài sản từ quỹ đầu tư chứng khoán còn khiêm tốn so với tiềm lực khi chỉ chiếm 6,5% GDP, trong khi Thailand ở mức 21% GDP và Malaysia là 52% GDP.
然而，越南财政部部长阮文胜表示，越南的融资渠道还有限，特别是越南股市仍面临重重困难。那就是投资者数量不断增加，但外国投资者的交易账户仅占总账户的0.5%。证券投资基金的运作尚未与发展潜力相匹配。证券投资基金的总资产与内在潜力相比显得较为薄弱，仅占国内生产总值（GDP）的6.5%，而泰国为21%，马来西亚为52%。
Ông Shantanu Chakraborty, Giám đốc Quốc gia của ADB tại Việt Nam, nhận định nền kinh tế Việt Nam đang phụ thuộc quá nhiều vào tín dụng ngân hàng, trong khi các kênh huy động vốn khác, như đầu tư từ các quỹ đầu tư, phát hành cổ phiếu, hay huy động vốn từ các nguồn bên ngoài… chưa phát huy đúng tiềm năng.
亚洲开发银行（ADB）驻越南首席代表山塔努·查克拉博蒂（Shantanu Chakraborty）指出，越南经济正在过度依赖于银行信贷，而投资基金、股票发行或外部资金筹集等其他融资渠道尚未充分发挥其潜力。
Thực tế, theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, trong những năm gần đây, tín dụng ngân hàng luôn tăng trưởng mạnh mẽ. Chẳng hạn, vào năm 2023, tổng tín dụng ngân hàng tăng khoảng 14% so với năm trước, cao hơn mức tăng trưởng GDP. Điều này cho thấy tín dụng ngân hàng vẫn là nguồn tài chính chủ yếu của nền kinh tế. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam phụ thuộc rất lớn vào tín dụng ngân hàng để duy trì hoạt động. Khoảng 70-80% số doanh nghiệp nhỏ và vừa đang vay vốn từ ngân hàng, trong khi chỉ một tỷ lệ nhỏ có khả năng huy động vốn từ các nguồn khác như phát hành trái phiếu, cổ phiếu hay từ các nhà đầu tư tư nhân. Một phần lớn trong tổng dư nợ tín dụng là dành cho các dự án bất động sản, chiếm khoảng 20-30%.
据越南国家银行的数据显示，近年来，银行信贷一直保持强劲增长。例如，2023年，银行信贷总额比前一年增长了约14%，高于GDP的增长水平。这表明银行信贷仍是越南经济的主要财务来源。越南中小型企业想要维持运营活动，要很大地依赖银行信贷。约70-80%的中小型企业正向银行贷款，而只有少数企业能够通过发行债券、股票或私人投资者等其它渠道筹集资金。信贷总额中，房地产项目占据了相当大的比例，约为20-30%。
Những số liệu nêu trên cho thấy hoạt động đầu tư trong nền kinh tế đang phụ thuộc rất nhiều vào tín dụng ngân hàng, đặc biệt ở các lĩnh vực như bất động sản, hay sản xuất, kinh doanh ở các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Mặc dù tín dụng ngân hàng là một nguồn vốn quan trọng cho nền kinh tế, nhưng sự phụ thuộc quá mức vào nguồn vốn này có thể tạo ra rủi ro trong dài hạn, nhất là khi hệ thống tín dụng phát triển quá nhanh, hoặc khi nền kinh tế gặp khó khăn.
上述数据表明，经济中的投资活动正在很大地依赖于银行信贷，特别是在房地产、中小型企业的生产和经营领域。尽管银行信贷是经济中的重要资金来源，但过度依赖这种资金来源能引起长期风险，尤其是信贷系统发展过快，或者经济遇到困难时。
Ngoài ra, nhiều nhà đầu tư nước ngoài còn cho rằng, hạn chế còn bộc lộ ở một số yếu tố như thủ tục còn rườm rà, phức tạp; cơ chế, chính sách bấp bênh, ngắn hạn… khiến họ còn e dè đầu tư vào Việt Nam.
此外，许多外国投资者还认为，对越南的投资还存在局限性，如：手续繁琐复杂；机制和政策不稳定且短期性强，这使得他们对投资越南持有谨慎态度。
Các doanh nghiệp vẫn khó tiếp cận nguồn vốn ngân hàng. Ảnh: NGUYỆT ANH各家企业难以从银行获得贷款。月英 摄
Quyết sách trong bối cảnh mới 新背景下推出新决策
Trong bối cảnh trên, ông Nitin Kapoor, Phó Chủ tịch Liên minh Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam (VBF) cho rằng, điều quan trọng là chính sách cần nhất quán, rõ ràng, minh bạch và có tính dự báo cao. Đây là điều Việt Nam đang yếu và thiếu, cần khắc phục ngay.
在上述背景下，越南企业论坛（VBF）联盟副主席Nitin Kapoor认为，重要的是政策需要保持一致性、明确性、透明性，并具有较高的可预测性。这是越南的弱点和缺陷之处，需要立即加以改进。
Còn theo ông Jeong Ji-Hoon, Phó Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam, Hàn Quốc vẫn duy trì vị trí nhà đầu tư số một tại Việt Nam với hơn 10.000 dự án và tổng vốn 91 tỷ USD. Tuy nhiên, để tăng sức hút, Việt Nam cần minh bạch hơn trong chính sách thuế, thống nhất thực thi giữa các địa phương và đẩy mạnh số hóa thủ tục hành chính để rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.
越南韩国企业协会副主席Jeong Ji-Hoon表示，韩国在越南的投资项目共有1万个，投资总额达910亿美元，保持越南最大的投资者的地位。然而，为了增强吸引力，越南需要在税收政策上更加透明，确保各地方之间执行政策的一致性，并加大行政手续数字化力度，以缩短审批时间。
Về việc này, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho hay, thời gian tới, việc huy động vốn vào nền kinh tế rất quan trọng khi chúng ta đang đặt mục tiêu tăng trưởng cao để bước vào kỷ nguyên mới. Do đó, Bộ Tài chính đang xây dựng những giải pháp trọng tâm đẩy mạnh thu hút nguồn vốn đầu tư trong kỷ nguyên mới.
关于这一问题，越南财政部长阮文胜表示，未来一段时间，吸引资金进入经济将非常重要，因为我们正力争实现高速增长以迎来新纪元的目标。因此，财政部正在制定重点解决方案，加大推进新纪元之下的投资吸引力度。
Theo đó, Việt Nam sẽ đẩy mạnh cải cách thể chế. Theo đó, tạo lập môi trường đầu tư minh bạch, thúc đẩy vai trò của đầu tư tư nhân, ưu tiên đầu tư vào khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, nâng cao hiệu suất thực hiện các dịch vụ công, bảo đảm quyền tự do kinh doanh và cạnh tranh bình đẳng giữa các doanh nghiệp, giữa khu vực trong nước và nước ngoài.
据此，越南将加大体制改革力度，营造透明的投资环境，推动私营投资的作用，优先投资于科学技术、创新、数字化转型和绿色转型。继续改革行政手续，提高公共服务的执行效率，确保企业的自由经营权和公平竞争，促进国内与国外企业之间的平等竞争。
Bộ Tài chính đang chủ trì trình Chính phủ để báo cáo Quốc hội sửa tổng thể Luật Ngân sách nhà nước; Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Thuế thu nhập cá nhân và sửa đổi, bổ sung 7 luật gồm: Luật Đấu thầu, Luật Đầu tư, Luật PPP, Luật Đầu tư công, Luật Quản lý tài sản công, Luật Hải quan, Luật Thuế xuất, nhập khẩu để khơi thông nguồn lực cho đầu tư phát triển nền kinh tế.
财政部正主持提请政府，以提交国会全面修订《国家预算法》、《企业所得税法》、《个人所得税法》等，并对《招标法》、《投资法》、《PPP法》、《公共投资法》、《公共资产管理法》、《海关法》、《进出口税法》等7部法律进行修改和补充，以畅通用于经济发展投资的资源。
Giải pháp khác là phát triển thị trường vốn cả về chiều rộng và chiều sâu. Tức là, yêu cầu nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp, quản trị rủi ro của các công ty đại chúng, công ty niêm yết. Đồng thời, từng bước áp dụng các chuẩn mực kế toán quốc tế, chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế nhằm tăng tính minh bạch và hiệu quả cung cấp thông tin cho nhà đầu tư, góp phần cải thiện chất lượng nguồn cung hàng hóa.
另一个解决方案是深度和广度地发展资本市场，即需要提高企业管理质量，特别是上市公司和公众公司的风险管理。同时，逐步采用国际会计准则和国际财务报告准则，在向投资者提供消息方面更加增强透明性和有效性，为改善商品供应源作出贡献。
Còn giải pháp đẩy mạnh phát triển hệ thống quỹ đầu tư, Bộ Tài chính sẽ thúc đẩy phát triển hệ thống quỹ đầu tư thông qua đa dạng hóa các loại hình quỹ đầu tư, các bộ chỉ số chứng khoán và sản phẩm phù hợp với nhu cầu, khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư; đa dạng kênh phân phối, tạo động lực cho các công ty quản lý quỹ thiết lập các quỹ đầu tư mới trên thị trường. Đặc biệt, nghiên cứu xem xét các chính sách thuế đối với các loại hình quỹ đầu tư chứng khoán theo đúng bản chất hoạt động của quỹ đầu tư để thúc đẩy đầu tư qua các định chế tài chính chuyên nghiệp này.
关于推动发展投资基金系统的措施方面，财政部将通过多样化投资基金类型、证券指数等形式，推动分销渠道多样化，为基金管理公司在市场上设立新基金提供动力。特别是，研究和审查对证券投资基金类型的税收政策，以推动通过这些专业金融机构进行投资。
Riêng với giải pháp khuyến khích thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho hay, chúng ta sẽ đẩy mạnh hợp tác công tư với các tập đoàn, quỹ đầu tư có nguồn vốn bền vững, hoạt động hiệu quả, có kinh nghiệm quản lý và mô hình kinh doanh tốt tham gia đầu tư vào dự án hạ tầng chiến lược, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, phát triển khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng lượng tái tạo. Song song đó, ban hành chính sách thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án có sức lan tỏa, tạo sự gắn kết giữa khu vực đầu tư nước ngoài và khu vực kinh tế trong nước, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam để tham gia hiệu quả trong chuỗi giá trị toàn cầu…
关于鼓励吸引外资的措施，财政部长阮文胜表示，我们将通过公私合作形式加强与具有可持续资金、有效运营、资深的管理经验和良好商业模式的集团和投资基金之间的合作，吸引他们投资于战略基础设施项目、人工智能、半导体、科技发展、创新、数字化转型、可再生能源等领域。同时，出台有选择的投资吸引政策，优先支持具有传播性的项目，促进外资和国内经济部门的联系，提高越南企业的竞争力，使其更有效地参与全球价值链。（完）
