Thị trường xuất khẩu gạo trong năm 2025 cho thấy có nhiều phân khúc đan xen. Trong 7 tháng qua, Việt Nam xuất khẩu 5,5 triệu tấn gạo, đạt kim ngạch 2,81 tỷ USD, tăng 3,1% về khối lượng nhưng giảm tới 15,9% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Giá gạo xuất khẩu bình quân chỉ đạt 514 USD/tấn, giảm 18,4%. Nguyên nhân chính đến từ tồn kho cao tại Philippines và Indonesia, sự cạnh tranh gay gắt với các nhà xuất khẩu lớn như Ấn Độ và Thái Lan.
2025年前7个月，越南大米出口量达550万吨，创汇28.1亿美元，出口量同比增长3.1%，出口额同比下降15.9%。平均出口价格仅为每吨514美元，下降18.4%。主要原因是菲律宾、印尼库存高企以及与印度、泰国的竞争激烈。
Đa dạng hóa thị trường, tạo đòn bẩy cho sản xuất và xuất khẩu lúa gạo. Ảnh minh họa: TTXVN 2025年前7个月，越南大米出口量达550万吨，创汇28.1亿美元。图自越通社
Sau nhiều năm nỗ lực cải thiện chất lượng, nâng cao giá trị và mở rộng thị trường, Việt Nam đã vượt qua Thái Lan để trở thành quốc gia xuất khẩu gạo lớn thứ hai thế giới trong 6 tháng đầu năm 2025. Tuy nhiên, để giữ vững thành quả này và vươn lên tầm cao mới, ngành lúa gạo Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức cần được tháo gỡ kịp thời, đồng thời đòi hỏi những chiến lược phát triển bền vững nhằm gia tăng giá trị xuất khẩu, nâng cao thu nhập cho người nông dân và xây dựng thương hiệu gạo quốc gia.
越通社河内——2025年上半年，越南超越泰国，成为全球第二大大米出口国。这一成果来自多年坚持提升质量、丰富产品种类和拓展市场的努力。然而，要保持这一位置并实现可持续发展，越南大米产业必须制定长期战略，重点提高附加值和塑造国家品牌。
Thị trường xuất khẩu gạo trong năm 2025 cho thấy có nhiều phân khúc đan xen. Trong 7 tháng qua, Việt Nam xuất khẩu 5,5 triệu tấn gạo, đạt kim ngạch 2,81 tỷ USD, tăng 3,1% về khối lượng nhưng giảm tới 15,9% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Giá gạo xuất khẩu bình quân chỉ đạt 514 USD/tấn, giảm 18,4%. Nguyên nhân chính đến từ tồn kho cao tại Philippines và Indonesia, sự cạnh tranh gay gắt với các nhà xuất khẩu lớn như Ấn Độ và Thái Lan.
2025年前7个月，越南大米出口量达550万吨，创汇28.1亿美元，出口量同比增长3.1%，出口额同比下降15.9%。平均出口价格仅为每吨514美元，下降18.4%。主要原因是菲律宾、印尼库存高企以及与印度、泰国的竞争激烈。
Cùng với việc Philippines, thị trường tiêu thụ lớn nhất của gạo Việt Nam (chiếm 42,6%) quyết định tạm dừng nhập khẩu gạo trong 60 ngày kể từ 1/9/2025 nhằm bảo vệ sản xuất nội địa. Động thái này dự kiến sẽ gây dư cung trong ngắn hạn và ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch tiêu thụ trong những tháng cuối năm.
值得关注的是，越南大米最大消费市场——菲律宾（占越南大米出口总额的42.6%）决定自9月1日起暂停进口60天，以保护国内生产。此举预计将在短期内导致供应过剩，直接影响今年最后几个月的销售计划。
Không chỉ thị trường, sản xuất lúa gạo trong nước cũng đang chịu sức ép lớn từ biến đổi khí hậu. Xâm nhập mặn, hạn hán và thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, khiến năng suất và chất lượng lúa tiềm ẩn nhiều rủi ro. Bên cạnh đó, các rào cản kỹ thuật tại những thị trường cao cấp như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc… tiếp tục là thách thức lớn, đòi hỏi Việt Nam không chỉ đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe mà còn phải có chiến lược dài hạn về sản phẩm, vùng nguyên liệu và thương hiệu.
不仅市场遇到困难，国内大米生产也面临气候变化的巨大压力。海水入侵、干旱及极端天气增加，威胁大米产量与品质。与此同时，欧盟、日本、韩国等高端市场标准严格，要求越南改善原料基地、优化生产流程并提升深加工水平。
Ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), nhận định: Xuất khẩu gạo Việt vẫn tăng về lượng là nhờ đã tạo được một phân khúc riêng biệt với các giống gạo đặc sản như OM, DT8, ST… Những sản phẩm mà chỉ Việt Nam mới có và được nhiều quốc gia ưa chuộng. Cũng theo ông Nam, để tận dụng được lợi thế cạnh tranh, các cơ quan chức năng cần hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường tại Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Phi và đẩy mạnh các sản phẩm giá trị gia tăng như bún, mì, nui, phở… đồng thời giảm chi phí logistics để nâng cao sức cạnh tranh. Mục tiêu đến cuối năm 2025, Việt Nam kỳ vọng giữ vững sản lượng xuất khẩu ở mức trên 8 triệu tấn.
越南粮食协会（VFA）主席杜河南表示，凭借OM、DT8、ST等越南特有的优质品种，大米出口仍保持增长态势。然而，要发挥竞争优势，必须降低物流成本，扩大日本、韩国、非洲市场，并加快开发高附加值产品。2025年底目标是保持出口量在800万吨以上。
Ông Bùi Bá Bổng, Chủ tịch Hiệp hội Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam (Vietrisa) nhấn mạnh: “Nói đến xuất khẩu, cốt lõi vẫn là sản xuất. Mà nền tảng chính là vùng nguyên liệu. Chúng ta không thể xây dựng thương hiệu mạnh nếu thiếu vùng sản xuất chất lượng, ổn định và bền vững.” Ông Bổng cho biết, chương trình “siêu vùng nguyên liệu” – 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long đang được triển khai hiệu quả. Các vùng sản xuất này sẽ gắn với nhãn hiệu “Gạo Việt xanh phát thải thấp”, từng bước hình thành chuỗi giá trị lúa gạo bền vững. Lô sản phẩm đầu tiên từ dự án này đã được xuất khẩu sang Nhật Bản.
越南大米产业协会主席裴伯逢表示，可持续出口核心在于生产，而原料基地尤为重要。九龙江三角洲正在推进100万公顷优质低排水稻种植项目，打造“低碳绿色越南大米”品牌，逐步形成绿色产业链。首批产品已销往日本 。
Bên cạnh việc tiếp tục duy trì các thị trường truyền thống có thị phần lớn như Philippines, Indonesia, Malaysia để giữ thị trường, doanh nghiệp cần tìm kiếm thêm thị trường xuất khẩu và đa dạng hóa nguồn nguyên liệu đầu vào để giảm áp lực thuế. Điển hình, nghiên cứu chuyển dịch mạnh sang các thị trường EU, Hàn quốc, Nhật Bản, Singapore (đối với các sản phẩm chế biến như bún, mì, nui, phở); tìm giải pháp giảm chi phí logistics để mở rộng sang các thị trường tiềm năng Ghana, Bờ biển Ngà và UAE với chủng loại gạo thơm và gạo trắng.
农业部门建议在稳定菲律宾、印尼、马来西亚市场的同时，重点开拓欧盟、日本、韩国市场，推广米粉、河粉、面条等加工品，积极进入非洲和中东市场。此外，降低物流成本仍是提升竞争力的关键。
Thị trường gạo thế giới đang biến động nhanh chóng, không chỉ vì cạnh tranh thương mại mà còn do thay đổi chính sách tại các nước nhập khẩu. Trước bối cảnh đó, Việt Nam không thể chỉ chạy theo sản lượng, mà phải chuyển mình sang tư duy giá trị – xây dựng hình ảnh quốc gia bằng chất lượng, bằng sự khác biệt và bằng trách nhiệm môi trường. Việt Nam đang dần định hình là quốc gia xuất khẩu gạo có thương hiệu, chất lượng và cam kết với sự phát triển bền vững.
全球大米市场正因贸易竞争和进口政策变化而加速波动。越南不能再单纯追求产量，而应转向价值战略，以质量立足，建设环境友好型产业，塑造国家形象。（完）
越通社
Nguồn tiếng Trung: Zh.Vietnamplus
